Ad Kok Actuaris van het Jaar 2013

Uitreiking 2013Op de landelijke Actuarisdag is Ad Kok uitgeroepen tot Actuaris van het Jaar 2013. Dhr. Kok AAG Hon FIA ontving de prijs in verband met zijn jarenlange inspanningen voor de actuariële beroepsgroep, zowel in nationaal als internationaal verband en zijn belangrijke rol in het vernieuwen van de actuariële opleiding in de jaren ‘90. De jury roemde zijn visie en inspanningen die erop gericht zijn om actuarissen klantgerichter te laten denken en handelen. Voor een publiek van ruim 200 actuarissen, overhandigde voorzitter van de jury, Ronald Latenstein van Voorst, de prijs aan de winnaar. Latenstein sprak over de turbulente tijden waar we momenteel mee te maken hebben en de rol die actuarissen daarin op zich zouden moeten nemen.

Kok sloot zich daarbij aan in zijn dankrede. ́Als actuarissen krijgen we de kans meer naar buiten te treden door uitkomsten te vertalen naar strategie en beleid. De openbare rapportages onder Solvency II worden daarin heel belangrijk. Consultatie daarover vindt nu plaats vanuit EIOPA. Laten we daarin onze stem laten horen want de uitkomst daarvan bepaalt of we een gewaardeerd stafmedewerker op de achtergrond worden of dat we gewaardeerd, zichtbaar en onafhankelijk ons werk kunnen doen. ́

De prijs bestond uit een bronzen sculptuur, een oorkonde en de titel Actuaris van het Jaar 2013. De andere twee genomineerden waren Dr. Angela van Heerwaarden AAG en Falco Valkenburg AAG RBA.

Kok werkt als onafhankelijk adviseur en actuaris. Hiervoor was hij onder meer partner bij KPMG en Towers Watson en concernactuaris bij Aegon en De Amersfoortse (ASR Nederland). Kok is erelid van Het Koninklijk Actuarieel Genootschap (AG) en erelid (Honorary Fellow) van het Institute and Faculty of Actuaries UK. Hij vervulde jarenlang en vervult nog steeds bestuursfuncties bij onder andere het Actuarieel Genootschap, de Groupe Consultatif en de International Actuarial Association (IAA).

De jury van de Actuaris van het Jaar Prijs bestaat uit een afgewogen gezelschap van personen die vanuit verschillende rollen te maken hebben met actuarissen en het actuariële vakgebied. Jaarlijks worden vanuit het publiek actuarissen voorgedragen. De jury beoordeelt deze kandidaten op zaken als bijdrage aan het actuariële vakgebied, maatschappelijke relevantie en herkenbaarheid, hoe wordt de rol van actuaris ingevuld en visie op het vak. De stem van het publiek telt in belangrijke mate mee in het eindoordeel. Dit jaar stemden ruim 250 vakgenoten op de actuaris van hun keuze.

De Actuarisdag stond dit jaar in het teken van de toekomst van het pensioenstelsel. Verschillende sprekers gaven vanuit hun eigen discipline hun visie op dit thema. Onder hen Dr. Jan Tamerus AAG, Master Actuariaat & ALM bij PGGM, Adviseur van het Pensioenfonds Zorg en Welzijn en Actuaris van het Jaar 2012. Daarnaast gaven Onno Verstegen, lid raad van bestuur van Delta Lloyd, Erik Lutjens, Hoogleraar Pensioenrecht en Jos Berkemeijer AAG, ervaren bestuurder en ondernemer, hun visie op dit actuele thema. Jeroen Koopmans presenteerde het onderzoek dat LCP heeft uitgevoerd naar de uitvoeringskosten van pensioenen wat dezelfde dag werd gepubliceerd.

De Actuarisdag en de Actuaris van het Jaar Prijs worden jaarlijks georganiseerd door het Actuarieel Podium. Het Actuarieel Podium heeft als doelstelling de zichtbaarheid van actuarissen te verhogen en actuarissen te versterken in hun activiteiten. Het Actuarieel Podium is een initiatief van FTE Groep.

Once upon a time in the West

Once-Upon-a-Time-in-the-WestHarmonica: “Your friends have a high mortality rate Frank.”
Once upon a time in the West
Toen in 2008 de kredietcrisis uitbrak, stelde Wouter Bos het Nederlandse publiek gerust dat het slechts om Amerikaanse hypotheken en banken ging, en dat er geen problemen waren te verwachten voor Nederlandse financiële instellingen. Dat was nogal een opmerkelijke uitspraak: iedereen die zich wel eens door een jaarverslag van een financiële instelling heeft geworsteld, komt snel tot de conclusie dat transparantie niet het eerste is waar een analist aan denkt. Een uitgebreid bestuursverslag dat meestal erop neer komt dat er aan ambitie geen gebrek bestaat, wordt gevolgd door talrijke tabellen, cijfers en voetnoten waarin meestal een algehele verhaallijn ontbreekt. Analisten klagen dan ook vaak dat het vergelijken van financiële instellingen een hels karwei is en vaak onmogelijk blijkt.

Nadat de crisis inmiddels ook in Nederland had huis gehouden, veranderde Bos zijn standpunt en was het adagium dat “politici vertrouwen moeten uitspreken in het belang van de consument en de markt”. En helaas is deze aanpak van pappen en nathouden geen uitzondering in de politiek die meestal wordt gekenmerkt door opportunisme en kortetermijn planning. Tel daarbij op dat Nederlandse politici erom berucht staan om zo min mogelijk standpunten in boeken of publicaties met het publiek te delen (Fortuyn was een van de weinigen en had daar eerder last dan nut van), en je eindigt met een type met-de-kennis-van-nu-volksvertegenwoordiger die heel gemakkelijk van mening verandert al naar gelang de publieke opinie. Want het is natuurlijk een stuk makkelijker om je mening bij te stellen dan om een uitgebreid boekwerk op jouw naam af te vallen…

Maar gelukkig ging een paar jaar geleden mijn hart wat sneller kloppen: alhoewel politieke partijen in Nederland meestal een onderzoeksinstelling hebben (zoals de Wiardi Beckman stichting), is het bedenkelijk hoeveel echte vernieuwing hiervan valt te verwachten vanwege de innige (financiële) banden met de moederpartij. Dat veranderde door de Edmund Burke stiching, een conservatief genootschap dat niet gekoppeld was aan politieke partijen mede omdat geen enkele partij zich in Nederland conservatief durft te noemen. Een ideaal platform om dus ongestoord nieuwe ideeën te ontwikkelen zonder onderhevig te zijn aan opinie peilingen en andere media hypes. Helaas, was de drang naar macht ook voor deze stichting te verleidelijk en toen ze zich eenmaal met de PVV verbonden had, regeerde de waan van de dag, en was het snel gedaan met de rust en vernieuwing. Tegenwoordig is het erg stil rond de eens zo ambitieuze stichting…

Ook voor het actuariaat is het nu heel erg aantrekkelijk om tegen de politiek aan te kleven, omdat het vakgebied zo in het nieuws is, en zowel politiek als consument om oplossingen schreeuwt. Echter, de politiek staat er erg om bekend om eerder voor de makkelijke oplossingen te gaan, dan om structurele oplossingen te implementeren die op de korte termijn pijnlijk kunnen zijn voor sommige groepen. Eeen extreem voorbeeld hiervan is dat nadat 3 van de grote vier Nederlandse banken met staatssteun gered moesten worden, dat er verrassend genoeg nog steeds geen beleid ontworpen is wat te doen als banken in problemen komen: de redding van SNS REAAL onderstreepte wederom dat de politiek deze harde keuzes liever vooruitschuift, wat in de praktijk erop neerkomt dat politici geneigd zullen zijn om voor een gemakkelijke staatssteun optie te gaan in plaats van hun politieke carriere te vervolgen met de bijnaam “de beul van bank X”.

Helaas houden de pensioen en verzekeringswereld zich vooral bezig met lange termijn planning, waarin huidige keuzes verstrekkende gevolgen kunnen hebben voor toekomstige generaties, en dat levert een onmiddelijk spanning op met het kortetermijn denken van de meeste politici. Het is juist daarom dat er behoefte is aan een instituut (of genootschap?!) dat op pensioen en verzekeringsgebied met alternatieven voor de dag komt waarop niet iedereen zit te springen maar die wel alvast de zaadjes planten in de hoofden van onze toekomstige belissingsmakers. Met name pensioenfondsen hebben het laatste decennia te maken gehad met een hoge-pensioenregeling-sterftekans waarbij talrijke malen aanpassingen en overgangsmaatregelen nodig waren om de boel drijvende te houden, zonder de lange termijn overlevingskans van de overeenkomst te verbeteren.

In plaats van al deze korte termijn politiek, zou het actuariaat beter een voorbeeld kunnen nemen aan de film “Once Upon a Time in the West”. Toen deze uitkwam niet populair vanwege allerlei vernieuwingen waarvan men in de jaren 50 de wenkbrouwen fronste: acteurs die op muziek bewegen (als bij een opera), een onduidelijk verschil tussen goed en kwaad, en een vrouwelijke hoofdrolspeler die revanche neemt op haar echtgenoot (terwijl in de meeste oudere westerns, vrouwen eerder hulpeloze slachtoffers waren). Alhoewel de film een redelijk succes was in Europa, bleek de grote Amerikaanse markt aanvankelijk bijzonder afkerig van al deze vernieuwingen en leek de film al snel in de vergetelheid te geraken. Echter, het bleek dat de film zijn tijd ver vooruit was en het duurde maar liefst 3 decennia voordat de filmwereld het op waarde kon schatten, en met de kennis van nu lijken de westerns voor “Once Upon a Time” bijzonder gedateerd: pensioenregelingen kunnen ook de tand des tijds doorstaan, alleen moet de actuariële wereld haar inspiratie hiervoor niet bij de politiek zoeken, maar in plaats daarvan met nieuwe ideeën voor de dag komen. Dat gaat de politiek misschien niet leuk vinden, maar is wel hard nodig.

RGA partner van Actuarieel Podium

In juli 2013 is internationale herverzekeraar RGA toegetreden als partner van Actuarieel Podium. RGA is een organisatie die grotendeels bestaat uit Actuarissen. De organisatie onderschrijft het belang van het zichtbaarder maken van de actuariële professie. RGA investeert hierin middels marktonderzoek, publicaties en seminars en nu dus als partner van Actuarieel Podium.

RGA is een van de grootste herverzekeraars van de wereld, op het gebied van levensverzekeringen, met bijna $2.9 biljoen aan bestaande levensverzekeringenrisico’s in portefeuille per december 2012. RGA is hiermee marktleider in facultatieve underwriting, met meer dan 300.000 aanvragen voor levensverzekeringen per jaar. Het hoofdkantoor van RGA is gevestigd in St. Louis in de Verenigde Staten. RGA International Reinsurance Company Limited, Netherlands Office is gevestigd aan de Zuidas in Amsterdam.

Actuariële Columnisten gezocht m/v

Actuarieel Podium is sinds 4 maanden live en wordt goed gevonden. Maandelijks bezoeken zo’n 300 Actuarissen de website. Interactie is er echter nog niet veel. Daar willen we nu verandering in gaan brengen met de introductie van columnisten.

De columnisten zullen over relevante actuele thema’s schrijven op het gebied van bijvoorbeeld: Riskmanagement, Pensioen, Verzekeren en Actuarissen, maar ook over thema’s als Leiderschap en Communicatieve Vaardigheden. Zij zullen dit op een prikkelende manier proberen te doen en met een knipoog. Als onderwerpen kiezen ze de zaken die het vluchtige overstijgen, dus niet de onderwerpen uit de waan van alle dag, maar relevante thema’s die er toe doen voor Actuarissen.

Met veel trots en plezier kan ik u melden dat we de eerste 2 columnisten bereid hebben gevonden om periodiek een bijdrage te leveren aan Actuarieel Podium. Het gaat om Servaas Houben en Jos Berkemeijer.

Servaas Houben, AAG-FIA, CFA, FRM leidt de CFA UK Economic capital interest group in Londen. Hij studeerde econometrie in Nederland en werkte daarna 4 jaar in de Nederlandse verzekeringswereld. Hierna, werkte hij in Dublin en Londen, voornamelijk op het gebied van Economisch kapitaal en Solvency II. Hij schrijft regelmatig voor actuariële magazines, CFA digest, en op zijn blog.

Jos Berkemeijer AAG, is een ervaren ondernemer en bestuurder op het gebied van verzekeringen, pensioen, zorg en financiën. Zo was hij onder andere bestuursvoorzitter van de Achmea divisies Pensioenen en Sociale Zekerheid, als ook market leader van Mercer Nederland. Daarnaast was Berkemeijer 4 jaar lang hoofdredacteur van De Actuaris, het magazine van het Actuarieel Genootschap. Hij heeft een duidelijke visie op Risicomanagement, Pensioen, Zorg en ‘Actuaris en Bestuur’ en schrijft hier zeer regelmatig over.

Verderop vindt u de eerste columns van Servaas Houben met als titel: Wij van WC Eend adviseren… U wordt van harte uitgenodigd om hierop te reageren. Ook als u interesse heeft om zelf een column bij te dragen, dan houden wij ons aanbevolen.

Heel graag tot later.

Reinier Roosen